تبليغاتX
پل
گفتگو در گستره ادبیات - با سمیع حامد

 

 

می خواهم در مورد شکستن سطر ها در شعر سپید،بیاموزم .لطف نموده در زمینه معلومات مفصل برایم بنویسید؟
ثانیه های سبز روزگار نصیب تان. یاسر

 

 

راستش را من به قاعده یی همه پذیر در شکستن سطر ها باور ندارم ( برخی ها باور دارند ) اما میتوانم گفت انگیزهء شکستن سطر ها چه زمینه هایی میتوانند بود : پاره یی از یک شعر شاملو را نگاه دارید:

 

حفرهء معلق فریاد ها

                         

                          در هوا

                                

                                      خالی است

و گلگون کفنان

          به خسته گی

                    در گور

                          گرده تعویض میکنند

 

حفرهء معلق فریاد ها در هوا خالی است یک جمله است اما در سه سطر شکسته آمده است.

 

چرا؟

 

1.      مکث و تاکید بیشتر

2.      واژه ء معلق انگیزهء  معلق ماندن « در هوا» است

3.     خالی است در یک سطر، خالی بودن بیشتر را تداعی میکند

4.     هر سطر با کمی فاصله به دنبال هم آمده است تا هندسهء « یک جمله » را برساند.

 

و گلگون کفنان  به خسته گی در گور  گرده تعویض میکنند

 

1.      مکث و تکید بیشتر

2.      موسیقی « گ » در « گی » ، « گور » و « گرده » ( و حتا گلگون ) برجسته میشود و به گونه یی اره کشیدن خسته گی را میرساند.

 

 

شاید این زمینه ها بستر های برجستهء این شگرد باشند:

 

1.      مکث موسیقایی بر  بنیاد تنظیم تکیه های آوایی و دیگر شگرد های موسیقایی

2.      سطر شکنی بربنیاد برخی از تکنیک های دیداری ( شکسته نویسی...از پایین به بالا...از چپ به راست...کانکریت انگاری...پایین شدن از نردبان)

3.     برجسته سازی

4.     موسیقی نفس ( سطر های نفس سوز طبیعی نیستند...الا این که آماج ما نفس سوزی باشد...)

5.     گاه عرض برگ یک کتاب سبب میشود تا یک سطر دراز را به چند سطر کوتاه پله کانی بخش کنیم.

 

موسیقی بیرونی شعر منثور  دو محور دارد : محور افقی و محور عمودی

 

در محور افقی ما با موسیقی هرسطر  روبروییم و در محور عمودی با موسیقی سطرها. موسیقی افقی یا همان موسیقی « هر سطر» جای شکستن ها را مشخض میسازد.

 

 

فرآویز: در شعرپارهء شاملو، تنها در بارهء شکستن سطر ها سخن گفته ام...

 

 

 


+ نوشته شده در  جمعه بیست و چهارم خرداد 1387ساعت 0:23  توسط سمیع حامد  |